Definities van Transseksueel, Transgender, Queer, MTF, Cisgender

Trans personen lopen in de datingwereld tegen veel drempels aan — een van de grootste is desinformatie. Als je met een trans meisje (of een andere trans persoon) wilt daten, helpt het om kernwoorden, termen en uitdrukkingen te kennen, zodat je respectvol kunt communiceren en echte verbindingen kunt opbouwen.

Verschil tussen transgender en transseksueel?

Transgender is een overkoepelende term voor mensen wier genderidentiteit afwijkt van het geslacht dat hen bij geboorte is toegewezen (man, vrouw of intersekse). Niet elke trans persoon kiest voor een medische transitie.

Transseksueel verwijst historisch naar trans personen die een medische transitie nastreven of hebben doorgemaakt (bijv. hormonen en/of operaties). De term wordt nog steeds door sommigen gebruikt, maar velen geven de voorkeur aan “transgender” omdat het breder is en vaak als respectvoller wordt ervaren.

Je ziet ook FTM en MTF voor de richting van de transitie:
• FTM: Female-to-Male — iemand die bij geboorte vrouwelijk is toegewezen en die zich identificeert en leeft als man (vaak “trans man” genoemd).
• MTF: Male-to-Female — iemand die bij geboorte mannelijk is toegewezen en die zich identificeert en leeft als vrouw (vaak “trans vrouw” genoemd).

Wat is een trans vrouw of MTF?

Ongeacht of iemand medisch is getransitioneerd, kan een persoon zich als trans identificeren. Geen operatie of hormoontherapie (HRT) hebben maakt iemand niet minder geldig of “minder trans”. Toegang tot genderbevestigende zorg kan worden beperkt door kosten, beschikbaarheid, gezondheid of persoonlijke keuze.

“Passing” (door anderen worden gezien als het bevestigde gender) is geen vereiste om trans te zijn. Trans vrouwen zijn vrouwen. Niemand is “passing” aan iemand verschuldigd en uiterlijk bepaalt niet iemands identiteit.

Verschil tussen gender en seksualiteit?

Volgens de BBC is “seksualiteit het woord dat de seksuele gevoelens beschrijft die we tegenover andere mensen ervaren, al gaat het niet per se over met wie we seks willen.” Voorbeelden zijn hetero, homo, lesbisch, biseksueel en aseksueel.

Gender (genderidentiteit) gaat over wie je bént — voor veel mensen is dat mannelijk of vrouwelijk en in lijn met hun geboortegeslacht. Voor anderen wijkt hun genderidentiteit af van wat er op hun geboorteakte staat. Veel mensen identificeren zich als non-binair of buiten de genderbinariteit.

Zowel gender als seksualiteit zijn spectra. Hoe iemand zich identificeert kan in de tijd evolueren. Dat maakt een identiteit niet minder geldig of “maar een fase”.

Wat betekent het om queer te zijn?

Tegenwoordig gebruiken veel mensen queer als inclusieve parapluterm voor identiteiten en oriëntaties die afwijken van heteroseksuele en/of cisgender normen. Hoewel het woord vroeger een sterk negatieve bijklank had, is het door veel LGBTQ+-mensen heringevuld. Toch kan het voor sommigen triggerend blijven — volg daarom ieders voorkeur.

Queer kan openheid en fluiditeit uitdrukken — het idee dat identiteit niet smal gedefinieerd hoeft te worden. Het wordt vaak gebruikt om verbondenheid met de LGBTQ+-gemeenschap uit te drukken of om te signaleren “ik ben niet hetero”, zonder een exact label te kiezen.

Sommige mensen die nog zoekend zijn gebruiken “queer” wanneer ze weten dat ze LGBTQ+ zijn, maar nog niet zeker zijn welk specifiek label past — of er geen willen kiezen.

Wat is cisgender? Het tegenovergestelde van non-binair?

Volgens het Oxford Dictionary is een cisgender persoon “iemand van wie de persoonlijke identiteit en het gender overeenkomen met het bij geboorte toegewezen geslacht”.

Non-binair verwijst naar mensen wier identiteiten buiten de man/vrouw-binariteit vallen. Non-binaire en genderqueer mensen kunnen zich als een mix, als geen van beide, of als iets dat in de tijd verschuift ervaren.

Begrippen om te kennen voordat je een trans vrouw date

Veel trans personen kiezen voor genderbevestigende therapie en/of operaties. Voor een trans man (FTM) kunnen chirurgische opties zijn: bilaterale mastectomie, hysterectomie, bilaterale salpingo-oöforectomie (BSO), metoidioplastiek (een neopenis creëren met eigen weefsel) of falloplastiek.

Voor een trans vrouw (MTF) kunnen ingrepen zijn: kaakhoek-/mandibulacontouring, haarlijnverplaatsing & voorhoofdcontouring (haargrens naar voren, wenkbrauwlift), kincontouring, wangaugmentatie en lip-lift/-opvulling.

Chirurgie en hormoontherapie

Voorafgaand aan operaties doorlopen veel trans personen stappen zoals:

1. Psychische evaluatie: een gekwalificeerde professional beoordeelt de gereedheid voor specifieke stappen, het steunsysteem en copingmiddelen.

2. Hormoontherapie (HRT): beïnvloedt secundaire geslachtskenmerken zoals lichaamsbeharing, spiermassa en vetverdeling. Bij trans mannen kan HRT de stem verdiepen, spierkracht vergroten, gezichts-/lichaamsbeharing stimuleren en de clitoris vergroten. Bij trans vrouwen kan HRT de vetverdeling veranderen, borstweefsel vergroten, gezichts-/lichaamshaar verminderd laten groeien en het testosteron verlagen.

Non-binair

Non-binair (ook geschreven als “nonbinary”) beschrijft mensen van wie de genderidentiteit buiten de traditionele man/vrouw-binariteit ligt. Zij kunnen zich zowel mannelijk als vrouwelijk voelen, geen van beide, of in de tijd wisselen.

Sommige non-binaire mensen gebruiken genderneutrale voornaamwoorden zoals they/them (in het Nederlands vaak naam/herhaling of geen aanduiding), anderen geven de voorkeur aan she/her of he/him. Ieders ervaring met gender is persoonlijk en geldig.

Genderfluid

Genderfluid verwijst naar mensen wier genderidentiteit of -expressie in de tijd verschuift. Iemand kan zich de ene dag meer mannelijk en de andere dag meer vrouwelijk voelen. Deze fluiditeit is een natuurlijke variatie binnen het genderspectrum en even geldig.

Genderqueer

Genderqueer is een term die wordt gebruikt door mensen die traditionele gendercategorieën afwijzen of ter discussie stellen. Het overlapt met non-binair en queer, maar draagt vaak een politieke of culturele boodschap tegen starre genderverwachtingen.

Panseksueel

Panseksuele mensen voelen zich aangetrokken tot anderen ongeacht genderidentiteit of biologisch geslacht. De aantrekking is gebaseerd op persoonlijke connectie en emotionele chemie in plaats van genderpresentatie.

Panseksualiteit verschilt van biseksualiteit doordat het expliciet ook aantrekking tot non-binaire en genderdiverse mensen omvat.

Aseksueel en aromantisch

Aseksuele mensen (vaak “ace”) ervaren weinig tot geen seksuele aantrekking. Dat betekent niet dat zij geen romantische gevoelens hebben — sommigen identificeren zich als aromantisch, wat inhoudt dat zij weinig of geen romantische aantrekking voelen; anderen verlangen wel naar emotionele intimiteit of relaties.

Aseksualiteit en aromantiek bestaan op een spectrum en ieders ervaring is uniek.

Intersekse

Intersekse verwijst naar mensen die geboren zijn met lichamelijke geslachtskenmerken (zoals chromosomen, hormonen of anatomie) die niet passen binnen de typische definities van mannelijk of vrouwelijk. Intersekse is een natuurlijk voorkomende biologische variatie — geen stoornis of ziekte.

Intersekse personen kunnen zich als man, vrouw, beide of geen van beide identificeren; niet iedereen kiest voor medische ingrepen.

Genderdysforie

Genderdysforie is de emotionele of psychische spanning die iemand kan ervaren wanneer de genderidentiteit niet overeenkomt met het bij geboorte toegewezen geslacht. Niet alle trans personen ervaren dysforie; het wel ervaren maakt niemand “meer” of “minder” trans.

Behandeling kan — afhankelijk van behoefte en toegang — therapie, sociale transitie, hormoontherapie of operaties omvatten.

Transitie of gendertransitie

Transitie verwijst naar het proces waarbij iemand gaat leven volgens de eigen genderidentiteit. Dat kan sociale, juridische en/of medische stappen omvatten, zoals het wijzigen van naam of voornaamwoorden, het updaten van documenten, starten met hormoontherapie of operaties.

Elke transitie is anders — er is geen enkele of “volledige” manier om te transitioneren.

Voornaamwoorden en voorkeurvoornaamwoorden

Voornaamwoorden zijn woorden die we gebruiken in plaats van namen (bijv. zij/haar, hij/hem, they/them). De juiste voornaamwoorden gebruiken toont respect voor iemands identiteit.

Weet je het niet zeker, vraag dan beleefd: “Welke voornaamwoorden gebruik je?” — of noem eerst die van jezelf om een veilige sfeer te creëren.

Deadnaming en misgendering

Deadnaming is een trans persoon aanspreken met de geboortenaam nadat deze is gewijzigd. Misgendering is iemand aanduiden met onjuiste gendertermen of voornaamwoorden.

Beide kunnen zeer pijnlijk zijn. Maak je een fout, bied kort je excuses aan, corrigeer jezelf en ga respectvol verder.

HRT – Hormoonvervangingstherapie

HRT (hormoonvervangingstherapie) houdt in dat hormonen worden gebruikt om lichamelijke kenmerken met de genderidentiteit in lijn te brengen. Voor trans vrouwen gaat het meestal om oestrogenen en anti-androgenen; voor trans mannen om testosteron.

De effecten van HRT verschillen per persoon en hangen af van dosering, genetica en medische begeleiding.

Passing en stealth

Passing betekent dat iemand door anderen wordt waargenomen als het eigen bevestigde gender (bijv. een trans vrouw die als vrouw wordt gezien). Sommige trans personen hechten hier waarde aan, maar het is geen vereiste voor de geldigheid van iemands identiteit.

Stealth betekent leven als het bevestigde gender zonder de trans identiteit te delen. Dit kan veiligheid of comfort bieden, maar ook sociale uitdagingen meebrengen.

Genderidentiteit vs. genderexpressie

Genderidentiteit is hoe iemand intern het eigen gender begrijpt en benoemt. Genderexpressie is hoe dat gender naar buiten wordt getoond via kleding, gedrag en uiterlijk.

Voorbeeld: iemand kan zich als vrouw identificeren (identiteit), maar korte haren en meer masculiene kleding dragen (expressie). Geen van beide bepaalt seksualiteit of waardigheid.

Crossdresser

Iemand die kleding draagt die doorgaans met een ander gender wordt geassocieerd, zonder de intentie om fulltime als dat gender te leven. In de VS wordt de oudere term “transvestiet/transvestitisme” algemeen als denigrerend beschouwd.

Wat is een trans man of FTM?

Trans man (FTM, female-to-male) beschrijft iemand die bij geboorte vrouwelijk is toegewezen maar die zich identificeert en leeft als man. Net als bij trans vrouwen kunnen trans mannen kiezen voor medische transitie zoals HRT of operaties — of niet; beide zijn even geldig.

Trans mannen zijn mannen. Of iemand medisch of sociaal transitioneert, bepaalt niet hoe “echt” iemands identiteit is.

Two-Spirit

Two-Spirit is een moderne, pan-inheemse term die in sommige inheemse gemeenschappen in Noord-Amerika wordt gebruikt om mensen te beschrijven die zowel mannelijke als vrouwelijke spirit belichamen. Het weerspiegelt traditionele genderdiversiteit die al bestond lang vóór westerse opvattingen over gender en seksualiteit.

De term moet respectvol en alleen door inheemse mensen worden gebruikt die zich ermee identificeren. Niet-inheemse mensen dienen zelfidentificatie als Two-Spirit te vermijden.

Ally (bondgenoot)

Ally verwijst naar iemand die de rechten, waardigheid en inclusie van LGBTQ+-mensen ondersteunt — ook als diegene zelf niet LGBTQ+ is. Een bondgenoot luistert, leert, gebruikt correcte voornaamwoorden en spreekt discriminatie aan wanneer die voorkomt.

Drag (Queen)

In het kort: Performers — hetero, LGBTQ+ en/of cisgender — die mannelijkheid of vrouwelijkheid artistiek uitvergroten.

Uitgebreid: Theatrale performance met gendergebonden kleding en gedrag, vaak in contrast met de eigen identiteit van de performer. Drag kan entertainment, eerbetoon, maatschappijkritiek of politieke expressie zijn. Het zegt niets over iemands seksuele oriëntatie of genderidentiteit.

Shemale

“Shemale” is een term die vooral in de porno-industrie wordt gebruikt voor content met pre-operatieve trans vrouwen. Door die associaties wordt de term breed gezien als respectloos en beledigend. Gebruik deze term niet wanneer je trans vrouwen aanspreekt.

Ladyboy

Ladyboy komt uit de Engelse vertaling van “kathoey” en duidt in het Engels doorgaans trans vrouwen aan. De term wordt vooral gebruikt — en vaak geaccepteerd — in Aziatische landen zoals Thailand en de Filipijnen. Door de porno-industrie heeft de term in het Westen echter een negatieve bijklank gekregen. Westerse trans personen kunnen hem als negatief of beledigend ervaren. Omdat veel van onze leden uit Azië komen, gebruiken we hem contextueel op MyLadyboyCupid. Met deze site richten we ons op trans vrouwen uit o.a. de Filipijnen en Thailand.

Meer leren over respectvol en zelfverzekerd daten binnen de trans community? Lees onze Transgender-datingtips.